Actief luisteren — 5 tips die jou een aangenamere collega maken

Vaak denk je dat je écht naar iemand luistert, maar in werkelijkheid zijn je gedachten toch ergens anders. Een gemiste kans! Want door actief te luisteren laat je zien dat je oprecht geïnteresseerd bent in je gesprekspartner en dat schept vertrouwen. En hier hebben jullie beide profijt van. Leer hier hoe jij een 360° luisteraar wordt, dankzij 5 tips.

Actief luisteren geeft nieuwe perspectieven

Na een zakenreis kom jij terug op kantoor en je vertelt aan je collega alle ins en outs over hoe het was. Je ziet je collega wel oogcontact maken, toch heb je niet het gevoel dat hij je verhaal oprecht heeft gevolgd. Terwijl jij je verhaal aan het doen bent, dwaalt zijn blik af naar zijn telefoon. Zijn reactie sluit ook niet aan op wat je zei.

Het is duidelijk: je collega luistert niet. 

En met hem nog heel veel andere mensen. Want slechts 10% van ons luistert maar effectief. Hiermee doe je niet alleen je gesprekspartner tekort, maar vooral ook jezelf. 

Gelukkig valt er winst te behalen. Actief luisteren is namelijk een vaardigheid die je kunt leren. En wanneer je dit onder de knie hebt, zal dit jou zeker een aangenamere collega maken. 

“Eigenlijk moeten we allemaal begrijpen dat luisteren – niet spreken – de belangrijkste vaardigheid is. Iemand die werkelijk luistert, is veel meer betoverend dan de prater. Hij is effectiever, leert meer en doet meer goede dingen.” Brenda Ueland

We denken allemaal dat goed speken belangrijker is dan actief luisteren.  Maar goede luisteraars verbreden hun horizon en leren dingen die zie niet eerder wisten.

of zoals een voormalige Amerikaanse Minister van Defensie mooi wist te formuleren:

“Er zijn dingen die we allemaal als waar aannemen; zaken waarvan we weten dat we ze weten. Dan zijn er ook nog zaken die we niet kennen; we begrijpen dat er nou eenmaal bepaalde dingen zijn waarvan we niets afweten. De laatste categorie echter – zaken die we niet kennen én waarvan we geeneens beseffen dat we ze niet kennen – zijn het lastigst…”

Bied iemand dus eens wat vaker een luisterend oor, dan zul je tot deze laatste categorie behoren. Je ontwikkelt jezelf en leert dingen waarvan je niet wist dat je ze niet wist. 

Je dénkt dat je goed luistert (maar doet het niet) — dit is waarom

Eind jaren ‘90 werden we bekend met het Dunning-Kruger effect, bedacht door een aantal psychologen. Beknopt gezegd houdt dit in dat wij mensen onszelf graag overschatten. En ook voor de wat meer onzekere onder ons; het kan dat je je eigen luister-skills overschat. 

We denken dat we actieve luisteraars zijn, maar de feiten liegen er niet om. We scoren helaas vaak onder de maat. Er zijn 3 categorieën:

  • Categorie 1: 360° luisteren. In deze categorie ben je echt een topper. Actief luisteren zit in je DNA. Je hoort niet alleen oprecht wat iemand vertelt, maar non-verbaal pik jij ook de signalen uitstekend op. Wil jij je dus zelfverzekerder voelen als collega, dan wil je hiertoe behoren. 
  • Categorie 2: Gericht luisteren. In deze categorie luister je wel, maar de échte verbinding mist. De woorden komen bijvoorbeeld wel aan, maar je let niet op je lichaamstaal.
  • Categorie 3: Intern luisteren. In deze categorie scoren we dus het vaakst helaas. Je hoort wel wat je collega zegt, maar meer nog luister jij naar je eigen gedachten. Je doet wel je best om te laten zien alsof je luistert, maar van echt actief luisteren is hier geen sprake. 

Er valt voor de meeste dus nog een hoop winst te behalen als we aan het luisteren zijn. We missen de echte betrokkenheid, waar die 360° luisteraars juist zo goed in zijn.

Ontdek de 4 geheimen van actieve luisteraars 

Wat is nou hun geheime ingrediënt? Wat doen die actieve luisteraars beter dan jij? Wat is een goede luisteraar, nou precies

Krijgen zij een interessanter verhaal voorgeschoteld? Zijn ze zelf misschien niet zo mondig?

Nee hoor.

Ze beschikken over eigenschappen die overeenkomen waardoor ze makkelijker aandachtig kunnen luisteren:

  • Ze geven goede feedback. Doordat ze écht aandachtig hebben geluisterd, kunnen ze informatie teruggegeven die aansluit op het verhaal. 
  • Ze hebben een positieve invloed op het zelfvertrouwen van hun partner. Een verhaal vertellen is toch jezelf blootgeven. Een goede luisteraar snapt dit en straalt daarom rust en vertrouwen uit. 
  • Ze hebben een coöperatieve houding. Een actieve luisteraar zorgt ervoor dat zijn feedback niet defensief overkomt, maar moeiteloos samensmelt met het gesprek. 
  • Ze stellen vragen. Naar iemand luisteren hoeft niet te betekenen dat je zwijgt. Om te laten merken dat je in het verhaal zit, stel je vragen. Zo blijft het gesprek levendig.

Actief luisteren is dus meer dan een beetje knikken of stil zijn en kijken. Het is volledig aandacht geven aan je gesprekspartner en degene begeleiden in het verhaal. Bovendien benut je je tijd een stuk productiever. 

actief luisteren

5 tips om ook die 360° topper te worden

Ook hier hebben we tips en tricks voor je, zodat jij die actieve 360° luisteraar wordt en bovenstaande eigenschappen moeiteloos eigenmaakt.

1. Geef aandacht aan non verbale communicatie

Wanneer je de volledige aandacht hebt bij jouw gesprekspartner, kun je aandacht schenken aan zijn of haar non verbale communicatie. Wat is iemands houding? Wat kun je aflezen aan de gezichtsuitdrukking? Een belangrijk onderdeel, want maar liefst 80% van onze communicatie is non verbaal. 

2. Stel goede vragen

Goede vragen stellen zorgt voor diepgang in een gesprek. Zo wordt de conversatie dus interessanter én leuker. 

3. Laat je gesprekspartner uitpraten

“De meeste mensen luisteren niet met de achterliggende gedachte om te begrijpen, ze luisteren met de intentie om te antwoorden.” – Stephen Covey.

Probeer niet gelijk te reageren, maar geef je gesprekspartner een moment de tijd om te bedenken hoe hij of zij het gesprek zal voortzetten. Jouw antwoord zal daardoor doordachter zijn het gesprek beter.

4. Let op hoeveel je spreekt en luistert

Houd eens in de gaten hoeveel je nu eigenlijk luistert en spreekt in een gesprek. Volgens Scott Eblin, schrijver van het boek ‘overworked and overwhelmed’ is de perfecte spreek/luister ratio 2/1. Maar andere zeggen dat de 80/20 regel fantastisch werkt. Zolang je meer luistert dan spreekt, zit je wel goed. En weet jij hoe actief luisteren werkt.

5. Maak oogcontact 

Negeer grote afleiders zoals je computer en je telefoon. Het is belangrijk om je gesprekspartner aan te kijken. Op die manier schenk jij volledige aandacht aan deze persoon. 

Reflectief luisteren

Kortom

Jij weet nu de antwoorden op de vragen: “Hoe weet je of iemand luistert?” “Wat houdt luisteren in?” En: “wat is het verschil tussen luisteren en actief luisteren?” 

Probeer een volgende keer dat je een gesprek met iemand voert, eens echt actief te luisteren. Maak verbinding met je gesprekspartner door je écht in het verhaal te verplaatsen. Maak er een levendige dialoog van. Zo ben je niet alleen een leukere gesprekspartner, maar leer jij ook nog eens nieuwe dingen!

Meer tips over  sterker in je schoenen staan? Volg een training Assertiviteit 

Assertief anno 2021. Alles wat je nodig hebt om beter voor jezelf op te komen, duidelijk je grenzen aan te geven en je zelfvertrouwen te vergroten. Wees welkom bij onze assertiviteitstraining

Lees meer over een cursus voor jou alleen

Lees alles over onze populaire 1-daagse open trainingen bij jou in de buurt

Lees meer over onze coachingsmogelijkheden

Lees alles over onze coachingsmogelijkheden

© Copyright 1999 – - SRS Consulting B.V. / TIJDwinst.com B.V.
X